સિમેન્ટના ઉત્પાદન વિશે ટૂંકમાં માહિતી આપો અને તેના ગુણધર્મો તથા ઉપયોગો લખો.

(N/A) સિમેન્ટના ઉત્પાદન માટેના કાચા માલ તરીકે ચૂનાનો પથ્થર અને માટીનો ઉપયોગ થાય છે. જ્યારે માટી અને ચૂનાને મજબૂત રીતે ગરમ કરવામાં આવે છે,ત્યારે તેઓ પીગળીને પ્રતિક્રિયા આપે છે અને 'સિમેન્ટ ક્લિંકર' બનાવે છે.
આ ક્લિંકરને સિમેન્ટ બનાવવા માટે $2-3 \%$ વજન મુજબ જિપ્સમ $(CaSO_{4} \cdot 2H_{2}O)$ સાથે મિશ્ર કરવામાં આવે છે.
આમ,પોર્ટલેન્ડ સિમેન્ટમાં હાજર મહત્વના ઘટકો ડાયકેલ્શિયમ સિલિકેટ $(Ca_{2}SiO_{4})$ $(26 \%)$,ટ્રાયકેલ્શિયમ સિલિકેટ $(Ca_{3}SiO_{5})$ $(51 \%)$ અને ટ્રાયકેલ્શિયમ એલ્યુમિનેટ $(Ca_{3}Al_{2}O_{6})$ $(11 \%)$ છે.
ગુણધર્મો (સિમેન્ટનું જામવું): જ્યારે પાણી સાથે મિશ્ર કરવામાં આવે છે,ત્યારે સિમેન્ટ જામીને સખત પદાર્થ બનાવે છે. આ તેના ઘટકોના અણુઓના જલીયકરણ અને તેમની પુનઃગોઠવણીને કારણે થાય છે. જિપ્સમ ઉમેરવાનો હેતુ સિમેન્ટના જામવાની પ્રક્રિયાને ધીમી કરવાનો છે જેથી તે પૂરતું સખત થઈ શકે.
ઉપયોગો: સિમેન્ટ લોખંડ અને સ્ટીલ પછી કોઈપણ દેશ માટે રાષ્ટ્રીય જરૂરિયાતની વસ્તુ બની ગઈ છે. તેનો ઉપયોગ કોંક્રિટ અને રિઇનફોર્સ્ડ કોંક્રિટમાં,પ્લાસ્ટરિંગમાં અને પુલ,ડેમ તથા ઇમારતોના બાંધકામમાં થાય છે.